Een dorp in beweging

Samen bouwen aan de toekomst van Frederiksoord en Wilhelminaoord

Wie door Wilhelminaoord of Frederiksoord rijdt, ziet twee rustige koloniedorpen in het hart van de voormalige gemeente Vledder. Lanen met oude bomen, koloniehuisjes, een kerk, een dorpshuis. Maar onder de oppervlakte bruist het. Want deze twee dorpen werken hard aan hun eigen toekomst. Opgeschreven in een dorpsvisie. Of meer: een dorpsambitie.

Waarom een dorpsvisie?

Frederiksoord en Wilhelminaoord zijn uniek. Ze maken deel uit van de Koloniën van Weldadigheid, UNESCO Werelderfgoed, en hebben een rijke geschiedenis van samenredzaamheid. Maar ze staan ook voor uitdagingen die vragen om een gezamenlijk antwoord. De vergrijzing zet door. Woningen voor starters zijn er nauwelijks. En wie geen auto heeft, komt steeds moeilijker van A naar B. Een herkenbaar probleem voor veel inwoners van de regio.

Kleine dorpen hebben het voordeel van korte lijnen en betrokken bewoners. Maar juist kleine dorpen merken als eerste wat er gebeurt als je de toekomst aan het toeval overlaat. Voorzieningen verdwijnen. Jongeren trekken weg. De vrijwilliger die alles trok, stopt. En voor je het weet, is het dorp niet meer wat het was.

Daarom werken Frederiksoord en Wilhelminaoord aan een dorpsambitie. Niet als papieren oefening, maar als een concreet plan, geschreven door inwoners zelf, over hoe de dorpen er over tien tot twintig jaar uit moeten zien. Een plan dat antwoord geeft op de vraag: wat voor dorp willen wij zijn? En wat moeten we daarvoor nu al doen?

De visie heet ‘Van wieg tot graf’. Die titel is bewust gekozen. Hij gaat over het hele leven. Over opgroeien in een veilig dorp, een huis kunnen vinden als je jong bent, meedoen als je ouder wordt en omzien naar elkaar als het nodig is. Het doel: een dorp waar je, als je dat wilt, van wieg tot graf kunt wonen. Dat vraagt om een gemeenschap die elkaar niet loslaat.

Van wensen naar plannen

Het begon met een enquête waarin inwoners konden aangeven waar hun wensen lagen, welke voorzieningen zij belangrijk vinden en waar de dorpen zich voor moeten inzetten. Die wensen vormen de bouwstenen van de visie. Daarna volgden bijeenkomsten: in Wilhelminaoord en op 20 april in Frederiksoord, bij De Proef, waar inwoners hun ideeën deelden over wonen, mobiliteit, groen, ontmoeting, jeugd en veiligheid. De opkomst liet zien hoeveel mensen betrokken zijn bij de toekomst van hun dorp.

Inmiddels zijn er werkgroepen actief. Acht thema’s staan centraal: leefbaarheid, wonen, welzijn en zorg, mobiliteit, openbare ruimte, vrije tijd, de natuurlijke omgeving en economie. De werkgroepen worden ondersteund door externe adviseurs van Katalys, WelzijnMensenWerk en Hogeschool Viaa, maar de pen ligt bij de inwoners zelf. Niet de gemeente, niet een bureau, de mensen die hier wonen schrijven de dorpsvisie.

€25.000 voor een ontmoetingsplek voor iedereen

De eerste resultaten zijn er al, en die zijn concreet. Eén van de grootste wensen van Wilhelminaoord is een nieuwe ontmoetingsplek op de brink: een speel- en beleeftuin voor jong en oud, voor mensen met en zonder beperking. En het gaat lukken.

Rabobank Het Drentse Land overhandigde een cheque van €15.000 voor de realisatie. Het Bank Bercoop Fonds voegde daar €10.000 aan toe. En KDV Kievitshoek van stichting Kaka doneerde de opbrengst van een rommelmarkt. Samen met bijdragen van de provincie Drenthe en gemeente Westerveld wordt het een plek waar kinderen spelen, ouders toekijken op een bankje, ouderen aan hun conditie werken en ook kinderen met een beperking terechtkunnen.

Dat is nog niet alles. Samen met de gemeente Westerveld wordt ook gekeken naar de andere speeltuinen in Wilhelminaoord, inclusief het vijverbosje. DFW, de werkgroep, de gemeente, Wilhelminaoord in Actie en ondernemer Hilbert Zoer werken hierin samen. Dit staat niet los van de dorpsvisie. Het ís de dorpsvisie, in de praktijk.

Ondertussen in de dorpen

Er gebeurt meer. Zo rijdt er inmiddels een boodschappenbus voor inwoners die geen eigen vervoer hebben of vanwege leeftijd of beperking niet zelf naar de winkel kunnen. Elke week brengt de Naobuurbus een groep naar Noordwolde voor boodschappen en zet hen daarna weer thuis af. Klein initiatief, groot verschil.
De werkgroep Verkeer is een actie gestart om vuilcontainers te voorzien van stickers met de geldende snelheid in de straat. Een laagdrempelige manier om automobilisten aan de regels te herinneren. Daarnaast werkt de werkgroep aan maatregelen om de snelheid op de Koningin Wilhelminalaan terug te dringen, waar regelmatig veel te hard wordt gereden.

Eén gemeenschappelijke toekomst

Frederiksoord en Wilhelminaoord zijn twee dorpen met elk hun eigen karakter. Frederiksoord ademt innovatie en duurzaamheid, het dorp van De Proef, het Sterrenbos en het museum. Wilhelminaoord ademt traditie en gemeenschapskracht, het dorp van het dorpshuis, de zelfredzaamheid en de naoberschap. Samen vormen ze één UNESCO Werelderfgoed, één koloniegeschiedenis, en straks: één dorpsambitie.